cennik tablica-informacyjna kontakt jak dojechać
ciekawe tematy Stymulator serca

Stymulator serca

 

Stymulatory serca to złożone urządzenia techniczne zawierające w sobie małe, zasilane bateriami komputery monitorujące aktywność serca. Jeżeli serce bije zbyt wolno, stymulator wysyła impuls elektryczny przewodzony do mięśnia sercowego za pośrednictwem elektrody, aby pobudzić je do bicia. Jeżeli stymulator stwierdzi właściwe bicie serca, nie wysyła impulsu, lecz pozostaje w trybie czuwania ( monitorowania).

Najczęstszym wskazaniem do wszczepienia stymulatora jest bradykardia, czyli rytm, przy którym serce bije zbyt wolno ( a czasem także niemiarowo) aby pokryć zapotrzebowanie organizmu na tlen podczas codziennych czynności lub wysiłku. Do objawów bradykardii należą: zawroty głowy, bardzo łatwe męczenie się, krótki oddech lub omdlenia. Istnieją dwa główne typy zaburzeń rytmu, które powodują bradykardię. Są to choroba węzła zatokowego i blok serca:

Zespół chorego węzła zatokowego to sytuacja w której węzeł zatokowy ( naturalny rozrusznik serca) nie może zapoczątkować impulsu, albo nie może przyśpieszyć rytmu wysyłanych impulsów. W takiej sytuacji funkcję węzła zatokowego mogą przejąć inne grupy komórek wyspecjalizowanych w wytwarzaniu impulsów. Niestety zwykle to nie zapewnia stabilnego rytmu serca, a rytm ten jest zbyt wolny jak na potrzeby codziennej aktywności fizycznej. Sztuczny rozrusznik może ten problem rozwiązać, zapewniając stabilny rytm, który zastąpiłby pracę węzła zatokowego.

Blok przedsionkowo-komorowy to zaburzenie przewodzenia bodźców powodujące zwolnienie lub tymczasowe względnie całkowite zatrzymania przesyłania impulsów elektrycznych z przedsionka do komory serca. O tym jak znacznemu zwolnieniu ulegnie rytm serca, decyduje stopień bloku. Sztuczny rozrusznik może zastąpić uszkodzony węzeł lub włókna przewodzące i przywrócić prawidłowe działanie serca.

Lekarz kardiolog wybiera odpowiedni stymulator dla Pacjenta, uwzględniając rodzaj schorzenia. Ma do dyspozycji następujące typy stymulatorów:

  • Stymulator jednojamowy ( AAI lub VVI) z jedną elektrodą umieszczaną w prawym przedsionku lub prawej komorze.
  • Stymulator dwujamowy ( DDD) z jedną elektrodą w przedsionku i drugą w prawej komorze. Stymulator taki może przewodzić własne sygnały przedsionkowe do komór, np. w przypadku zaburzeń przewodzenia, tzw. blokach przedsionkowo-komorowych. Pozawala to na utrzymanie własnej czynności serca.
  • Stymulator trójjamowy ( CRT) z jedną elektrodą umieszczaną w przedsionku, jedną w prawej komorze i jedna w lewej komorze. Układ ten stosuje się w niewydolności serca z niską frakcją wyrzutową i pomaga zsynchronizować pracę lewej i prawej komory. Leczenie to nosi nazwę terapii resynchronizującej.

Przebieg zabiegu wszczepienia stymulatora

Zabieg wykonywany jest w znieczuleniu miejscowym na sali operacyjnej wyposażonej w odpowiednią aparaturę. Podczas zabiegu Pacjent zachowuje świadomość, nie odczuwając przy tym bólu. Zabieg trwa około 1-2 godzin. Z reguły stymulator wszczepia się pod skórę w górnej części klatki piersiowej ( okolica podobojczykowa). Polega on na wykonaniu małego nacięcia na skórze, aby uzyskać dostęp do żyły i wprowadzeniu elektrody bądź elektrod do jam serca drogą układu żylnego pod kontrolą aparatu rtg. Po umiejscowieniu i sprawdzeniu elektrycznych parametrów serca łączy się elektrodę/y ze stymulatorem, który umieszcza się pod skórą w małej kieszonce( loży) najczęściej poniżej lewego obojczyka. Loża zostaje zszyta kilkoma szwami i zabieg kończy się. Po operacji pacjent zostaje kilka dni w oddziale Kardiologii, gdzie dokonywana jest ocena pracy układu stymulującego serce, ocena gojenia rany, ewentualnie zdjęcie szwów.

Pacjent z wszczepionym stymulatorem powinien być regularnie kontrolowany w Poradni Stymulatorowej, najlepiej w ośrodku, w którym dokonano implantacji.

Układ kardiowertera-defibrylatora

Kardiowertor / Defibrylator ( czyli ICD) jest urządzeniem , którego wszczepienie proponujemy chorym zagrożonym wystąpieniem arytmii groźnych dla życia- częstoskurczu komorowego lub migotania komór. ICD może przerwać arytmię korzystając z dwóch rodzajów interwencji:

  1. 1. szybkiej stymulacji serca, która ma przerwać częstoskurcz komorowy- ten rodzaj terapii może pozostać niezauważony przez chorego.
  2. 2. wyładowania prądu ( defibrylacja lub kardiowersja), które następuje przy nieskutecznej stymulacji u chorych z częstoskurczem, lub jako pierwszy rodzaj terapii u chorych z migotaniem komór. Ten rodzaj terapii będzie zauważony przez pacjenta jako dość dokuczliwe uderzenie w klatce piersiowej. Należy podkreślić, że ICD nie zapobiega arytmii, a jedynie ją przerywa, wobec czego po implantacji urządzenia nie wolno przerwać przyjmowania leków antyarytmicznych. ICD może też pełnić rolę stymulatora serca. Stymulator serca jest urządzeniem potrzebnym w sytuacji, gdy serce bije zbyt wolno.

ICD jest urządzeniem o wielkości zbliżonej do pudełka zapałek. Do przesyłania impulsów elektrycznych do serca( a także odbierania impulsów powstających w sercu) służy specjalny przewód elektryczny, nazywany elektrodą. Stosuje się, w zależności od wskazań lekarskich, urządzenia dwujamowe( z dwiema elektrodami- jedną w prawym przedsionku, drugą w prawej komorze serca) lub jednojamowe( z jedną elektrodą w prawej komorze).

W trakcie zabiegu konieczne jest nacięcie skóry na długości około 4-5 cm. Nacięcie wykonuje się w miejscu, które jest stosunkowo mało widoczne. Wszczepienie ICD polega na wprowadzeniu elektrody( elektrod) do serca przez żyły( podobnie jak przy wszczepieniu stymulatora). ICD umieszczony jest pod skórą w górnej części klatki piersiowej.

ICD jest tak naprawdę małym komputerem, który ma wiele programów stymulacji serca oraz analizy odbieranych z serca impulsów. Można nim sterować( programować go) przez specjalne urządzenie nazywane programatorem. Wymaga to jedynie przystawienia specjalnej głowicy w okolicę urządzenia. Każdy pacjent musi regularnie być kontrolowany w Poradni Kontroli Stymulatorów. Terminy kontroli są wyznaczane przez lekarza każdorazowo w trakcie oceny pracy urządzenia( zwykle co 6 miesięcy). Oczywiście pacjent powinien pojawić się dodatkowo do kontroli po pierwszej interwencji ICD, jaką poczuł lub jeśli interwencji było więcej niż 2 pod rząd.